Vandaag trokken zeven klassen van de gemeentelijke basisschool Heikant uit Rotselaar op werfbezoek naar de Sigmaplanwerken in de Demervallei. Gewapend met schopjes, emmertjes en kruiwagens mochten de kinderen zelf ervaren hoe de rivier opnieuw haar natuurlijke loop krijgt. Het bezoek vond plaats aan een meander in de buurt van de Bexemweg in Rotselaar, op wandelafstand van de school.
Tijdens het bezoek leerden de 150 leerlingen hoe oude meanders — de vroegere bochten van de Demer — opnieuw worden aangesloten op de rivier. Door deze ‘aantakkingen’ krijgt de Demer meer ruimte om te stromen, kan water beter gebufferd worden bij hevige regen en blijft het grondwaterpeil hoger in droge periodes. Onder begeleiding van De Vlaamse Waterweg nv mochten de leerlingen zelf kleine graafwerken uitvoeren en ervaren hoe grond verplaatst wordt om de rivier en haar oevers vorm te geven.
Het werfbezoek was de afsluiter van een lestraject op school over water, klimaat en de rol van het Sigmaplan in de bescherming tegen overstromingen. Via filmpjes en opdrachten maakten de kinderen al kennis met het project, maar vandaag konden ze het van dichtbij beleven — precies op de plek waar binnenkort de Demer en haar historische meanders opnieuw verbonden worden.
De Demer krijgt opnieuw haar natuurlijke loop
In het voorjaar van 2025 startte de tweede fase van de werken in de Demervallei tussen Betekom en Werchter. Negen oude meanders worden opnieuw aangesloten op de Demer, waaronder de meander 25, waar het schoolbezoek plaatsvond. Door de rivier meer ruimte te geven, kan overtollig water beter worden opgevangen en vermindert het risico op wateroverlast voor de omgeving.
Daarnaast worden in de Demer enkele drempels aangebracht die het rivier- en grondwaterpeil verhogen tijdens droge periodes. Dat zorgt niet alleen voor een natuurlijker waterhuishouding, maar ook voor een rijkere biodiversiteit. Het herstel van de meanders biedt bovendien nieuwe kansen voor dieren zoals de bever, de zwarte ooievaar en de kamsalamander, en voor kwetsbare vissoorten zoals de bittervoorn en de grote modderkruiper.
Kinderen leren, natuur herleeft
De leerlingen van de gemeentelijke basisschool Heikant ontdekten hoe het herstel van de Demer bijdraagt aan een betere bescherming tegen droogte én overstromingen. Ze zagen hoe de rivier opnieuw ruimte krijgt om te stromen, en hoe mensen en natuur elkaar versterken in de vallei. “Onze school ligt vlakbij de Demer. We hebben al veel geleerd over Sigmaplan, maar het is leuk dat we nu ook zelf kunnen meehelpen om de rivier te herstellen!”, zegt Anna, leerling van basisschool Heikant.
Het Sigmaplanproject Demervallei strekt zich uit over bijna 3.000 hectare tussen Diest en Werchter. In totaal zullen een dertigtal historische meanders opnieuw worden aangesloten op de Demer. Zo geven we de rivier haar bochten, haar natuur én haar toekomst terug.
Sigmaplan
Vlaanderen beter beschermen tegen overstromingen van de Schelde en haar zijrivieren én tegelijk de waardevolle riviernatuur een boost geven. Dat is het doel van het Sigmaplan, dat uitgevoerd wordt door De Vlaamse Waterweg nv en het Agentschap voor Natuur en Bos.
