Het Sigmaproject aan de Dijlemonding bestaat uit vijf deelgebieden: Grote Vijver Noord en Zuid, Zennegat, Tien Vierendelen en Bovenzanden. Aan deelgebied Grote Vijver in Mechelen hebben we de werken in 2022 afgerond. Bovenzanden is klaar sinds begin 2025 en in Tien Vierendelen zijn de werken volop aan de gang. Het Zennegat was al klaar in 2017 en komt nu helemaal tot leven als getijdennatuurgebied. Ook als gecontroleerd overstromingsgebied heeft het zijn nut al meermaals bewezen bij stormtij in de afgelopen jaren.
Al deze ingrepen verhogen de waterveiligheid in de regio. Tegelijk herstellen we zeldzame getijdennatuur.
Het Sigmaplan beschermt de Dijlemonding en de omwonenden met een cluster van overstromingsgebieden. Grote Vijver Noord is goed voor 119 hectare extra buffercapaciteit bij stormtij. De werking van het gecontroleerd overstromingsgebied is vrij eenvoudig: bij stormtij en hoge waterstanden kan het water van de Dijle over de verlaagde overloopdijken het gebied instromen. Hier botst het water dan tegen een hoge, brede ringdijk die het achterland beschermt tegen overstromingen. De sluizen aan de Dijle en de Nete voeren het water af naar de rivieren zodra het peil daar weer gezakt is. Op die manier verlagen de overstromingsgebieden Grote Vijver Noord en Zennegat de piek van de vloedgolf en verminderen ze de kans op wateroverlast in de regio Mechelen. Bovenzanden vangt stormtij het overtollig water op uit de Rupel.
Grote Vijver Zuid zal enkel bij extreem stormweer dienstdoen als overstromingsgebied.
Ook Tien Vierendelen zal pas overstromen als Bovenzanden, Zennegat en Grote Vijver Noord het water niet meer kunnen opvangen.
Via gecontroleerde overstromingsgebieden werkt het Sigmaplan samen mét de natuur om Vlaanderen te beschermen tegen hoge waterpeilen op de omliggende rivieren. Dat heeft niets dan voordelen. Natuurlijke buffers kunnen veel water bergen, terwijl de natuur er volop haar gang kan gaan. In het overstromingsgebied Grote Vijver Noord bijvoorbeeld stroomt er dagelijks, via de in- en uitwateringssluis in de Netedijk, een kleine hoeveelheid Netewater het gebied in. Zo ontstaat er getijdennatuur met zeldzame zoetwaterslikken en -schorren, een gedroomde leefomgeving voor tal van bijzondere dieren en planten. Op termijn zullen deze verder evolueren tot zoetwatergetijdenvloedbossen, zeldzame Europese topnatuur.
Water Resilient Cities
De stad Mechelen en De Vlaamse Waterweg nv zijn partners in het Europese project Water Resilient Cities. Daarmee willen historische steden zich weerbaarder maken tegen hevige regenval. Samen met 11 andere partners in West-Europa zoeken we naar nieuwe oplossingen om water op te vangen.
Open Ruimte In en Om Mechelen
Het strategisch project ‘Open ruimte in en om Mechelen’ van Regionaal Landschap Rivierenland, Natuurpunt en het Agentschap voor Natuur en Bos heeft als doel de nog resterende open ruimte, natuurwaarden, landbouwgebieden, bossnippers en valleistructuren in het gevarieerd en verstedelijkt landschap rond Mechelen te beschermen, en waar mogelijk te versterken en te verbinden. De Sigmaprojecten Dijlemonding en Bovendijle liggen in dit gebied en spelen hierin ook een essentiële rol.
ANB.jpg?itok=NsPOj0xF)
