Aangesloten meanders geven riviernatuur zuurstof

Meander Rotselaar

Nadat een eerste meander nabij Vinkenberg (Scherpenheuvel-Zichem) in 2019 opnieuw met de Demer werd verbonden, volgden in de lente-zomer van 2020 nog enkele meanders tussen Aarschot en Rotselaar. Met succes, zo stelt de onderzoeksgroep ECOSPHERE van de Universiteit Antwerpen twee jaar later vast. Want ondanks de ravage die de waterbom in juli 2021 in de Demervallei aanrichtte, zien we toch al positieve resultaten in de aangesloten meanders.

Visbestand herstelt zich na waterbom

De waterbom midden 2021 had ook voor het leven in de Demervallei nefaste gevolgen. De overstromingen leidden tot afstervende vegetatie en een tijdelijke zuurstofloze situatie, met massale vissterfte tot gevolg. Een jaar later heeft de Demer zich gelukkig al wat hersteld, met zelfs een licht verbeterd visbestand. Tot dit herstel hebben ook de aangetakte meanders bijgedragen. Zo noteerde het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) een jaar na de heraansluiting van de eerste meander nabij Vinkenberg een grote aanwezigheid van de jonge kopvoorn.

Ook in de bevissingen van het najaar 2022, uitgevoerd door ECOSPHERE, bleek de jonge kopvoorn – samen met andere gelijkaardige vissoorten – weer sterk aanwezig in de meander van Vinkenberg én de meander ter hoogte van Aarschot. Opvallend: in de meander van Rotselaar zien we vooral jonge blankvoorn (55%), naast kopvoorn (19%). Dat heeft te maken met de grote dynamiek aan stroomsnelheid in de meander, waardoor er meer geschikte paaiplaatsen zijn voor diverse soorten. Want waar de kopvoorn voornamelijk paait in snelstromend ondiep water, verkiest de blankvoorn zwak stromend ondiep water onder de oever.

Image

Waterplanten floreren

Ook de waterplanten groeiden goed in de meanders van Vinkenberg en Aarschot, mee door de gunstige omstandigheden van de zomer van 2022. Door de lage waterstanden, beperkte regenval en dus grote lichtdoorlaatbaarheid, kregen waterplanten alle kansen om zich te vestigen in de trager stromende delen van de meanders.

Wist je dat de meander in Rotselaar op ecologisch vlak heel veelzijdig is? Dat komt door het patroon van riffles (klippen in de rivierbedding), stilstaande ondiepe poelen en opkomende eilandjes. Deze eilandjes geraakten in de zomer begroeid, wat leidde tot unieke vegetatietypes met zeldzame soorten zoals het bruin cypergras. Deze vegetatie kan op haar beurt resulteren in een grotere biodiversiteit van insectensoorten.

Een andere troef is dat de meander omgeven is door bos, wat interessant is voor zoogdieren. Knaagdieren zoals de bever werden al gespot! Uiteraard is rivierherstel een werk van lange adem, waarbij positieve effecten vaak pas na jaren zichtbaar worden. Verdere monitoring zal dan ook uitwijzen hoe de meanders evolueren, maar we kunnen wel al voorzichtig zeggen dat de uitgevoerde maatregelen bijdragen aan een verbetering van de ecologische situatie in de Demervallei.

Gerelateerd nieuws

  • Wal-Zwijn in 2023, ©Yves Adams
    Lees verder
    Persbericht

    Bouw overloopdijk in gecontroleerd overstromingsgebied Wal-Zwijn gestart

    20 februari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Lees verder
    Persbericht

    Opstart volgende fase aanleg gecontroleerd overstromingsgebied Heindonk - Tien Vierendelen

    11 februari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Groot Schoor, ©Yves Adams
    Lees verder
    Persbericht

    Vrederechter verklaart klacht rond knijtenprobleem ongegrond

    9 februari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Golftest mobiele waterkering, ©Thomas Bruyninckx
    Lees verder
    Persbericht

    Positieve golftest voor de toekomstige mobiele waterkering Scheldekaaien

    7 februari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Lees verder
    Persbericht

    Samenwerking in de Demervallei had wel degelijk een impact op de wateroverlast van begin januari.

    1 februari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Zammelsbroek
    Infopunt Zammelsbroek ©Motion Planet
    Lees verder
    Persbericht

    Nieuw infopunt biedt inkijk in de ontwikkeling van natte natuur in Zammelsbroek

    27 januari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Hedwige-Prosperpolder_2023
    ©Yves Adams
    Lees verder
    Persbericht

    Hedwige-Prospergebied, Schor Ouden Doel, en Paardenschor erkend als natuurreservaat

    16 januari 2024

    Lees verder Lees verder
  • Demervallei_Rommelaar
    Rommelaar, Demervallei
    Lees verder
    Persbericht

    Openbaar onderzoek omgevingsvergunning heraansluiting meanders tussen Amerstraat en Rommelaar

    15 januari 2024 - 13 februari 2024

    Lees verder Lees verder
mail

Op de hoogte blijven?
Schrijf je nu in op de nieuwsbrief.

Wil je op de hoogte blijven van het laatste nieuws over het Sigmaplan? Schrijf je dan in voor de digitale nieuwsbrief.

Schrijf me in voor de nieuwsbrief

help_outline

Nog vragen?
Contacteer ons.

Heb je nog een vraag of opmerking? Neem dan contact met ons op en we helpen je zo snel mogelijk verder.

Ga naar contact