De ontbossing – nodig om het gecontroleerd overstromingsgebied te kunnen aanleggen – markeert de start van een reeks ingrijpende werken. Vanaf volgend jaar wordt een aanlegplaats gebouwd om grond aan te voeren, begint de opbouw van de ringdijk met eerder gestockeerde grond, en wordt de ringgracht uitgegraven. Vanaf 2026 staat de aanleg van de overloopdijk op de agenda. Eind 2027 zouden alle werken rond moeten zijn.
Een gecontroleerd overstromingsgebied (GOG) zoals Bastenakkers vangt bij extreme weersomstandigheden rivierwater op en helpt zo wateroverlast te voorkomen. Eerst zal de aannemer landinwaarts een nieuwe ringdijk aanleggen. Deze dijk beschermt de omliggende regio tegen overstromingen bij stormtij. Daarna volgt de bouw van twee uitwateringssluizen in de rivierdijk en wordt de bestaande dijk een halve meter verlaagd. Bij uitzonderlijk hoge waterstanden stroomt het rivierwater over de overloopdijk het gebied binnen. Als het waterpeil in de Schelde weer daalt, stroomt het water via de uitwateringssluizen terug naar de rivier. Binnen het overstromingsgebied stuurt een grachtenstelsel het water de goede kant op, richting de sluizen.
Bastenakkers zal enkel bij extreem zware stormen – statistisch eens in de 50 jaar – in werking treden om water te bufferen. Omdat het gebied zo zelden onder water staat, blijft landbouw gewoon mogelijk. Bij schade door overstromingen ontvangen de lokale landbouwers een vergoeding.
Het Sigmaplan, uitgevoerd door De Vlaamse Waterweg nv en het Agentschap voor Natuur en Bos, heeft een dubbel doel: Vlaanderen beter beschermen tegen overstromingen van de Schelde en haar zijrivieren én de waardevolle Scheldenatuur een boost geven.