Vlaanderen is sinds kort een overstromingsgebied rijker. Met de afwerking van het deelgebied Wijmeers zijn alle veiligheidsprojecten in het Sigmagebied Kalkense Meersen volledig klaar. De inhuldiging van Wijmeers vond plaats op het vernieuwde plein van Aard, een gehucht van Wichelen, dat een ‘toegangspoort’ vormt tot een fiets- en wandelparadijs door prachtige natuurgebieden. Bij de plechtigheid werd een kunstwerk van landschapskunstenaar Will Beckers onthuld.

In mei 2014 sloten waterwegbeheerder Waterwegen en Zeekanaal NV (W&Z) en de gemeente Wichelen een samenwerkingsovereenkomst om samen het plein op het gehucht Aard, aan de veerverbinding tussen Schellebelle en Aard, nieuw leven in te blazen. De betonnen waterkeringsmuur voor de woningen werd afgebroken, behalve aan het café Den Aard, en op het plein werd groen aangeplant. Naast parkeerplaatsen voor auto’s en fietsers is ook voor een oplaadpunt voor elektrische fietsen gezorgd.

Band met de Schelde

Het vernieuwde Aard wordt een autoluwe trekpleister voor wandelaars en fietsers. “Met de herinrichting van ‘Den Aard’ willen we de pracht van deze plaats benadrukken. Dit plein geeft ons de kans om het dorpsgevoel te versterken en de banden aan te halen met de Schelde”, zei burgemeester Kenneth Taylor van Wichelen.

Bovendien is het vernieuwde plein een ideale toegangspoort tot de nabijgelegen Sigmagebieden, meent Dominique Van Hecke, algemeen directeur van W&Z: “Met het Sigmaplan verhogen we niet alleen de waterveiligheid en de natuurwaarden, maar maken we Vlaanderen ook een aangenamere plaats om te wonen, te werken en te ontspannen. Het is belangrijk dat zo veel mogelijk mensen kunnen meegenieten van de troeven van het Sigmaplan. Een ‘toegangspoort’ als deze rolt voor buurtbewoners en bezoekers de rode loper uit.”

Op het dorpsplein prijkt voortaan het kunstwerk ‘Voyager’, dat op vraag van de omliggende gemeentes ontworpen werd door Will Beckers. De landschapskunstenaar vervaardigde eerder al het ‘salicetum’, een biosculptuur van knotwilgen in het natuurgebied Kalkense Meersen. ‘Voyager’, een combinatie van metaal en natuur, symboliseert de reiziger die gebruik maakt van het veer, op het dorpsplein halthoudt of doorsteekt naar de Kalkense Meersen.

Op stap in Wijmeers

Na de inhuldiging van het plein volgde de officiële opening van het Sigmagebied Wijmeers voor het publiek. Voor wandelaars en fietsers zijn twee bestaande wandellussen door de Cluster Kalkense Meersen uitgebreid met routes door Wijmeers. Dit gebeurde in samenwerking met Natuurpunt. Op zondag 1 mei worden de wandelpaden officieel ingehuldigd – Natuurpunt viert dan 25 jaar van activiteiten in het meersengebied. 

Met het deelproject Wijmeers is het veiligheidsluik van het Sigmagebied Kalkense Meersen volledig voltooid. De natuurinrichting loopt nog een tijd door in samenwerking met lokale landbouwers, jagers en natuurverenigingen. Na Paardeweide en Bergenmeersen is Wijmeers het derde overstromingsgebied dat in de regio rond Wichelen in werking zal treden om extreme waterpeilen op de Schelde – bij stormtij en zware regenval – op te vangen. Het gebied ter grootte van 170 hectare strekt zich uit over de gemeentes Berlare en Wichelen. Het omvat twee zones: Wijmeers 1 ligt het meest noordelijk en beslaat de grootste oppervlakte; Wijmeers 2 vormt een zuidelijke sikkel aan de Scheldebocht.

Wetlands en getijdennatuur

Wijmeers 1 zal slechts één keer om de vijftig jaar onder water lopen.  Wijmeers 1 is ecologisch gezien een heel divers gebied. Het beschikt ook over schrale graslanden op de landduinen, open water in het noorden en tientallen hectare bos.

In het zuidelijke Wijmeers 2 werd een deel van de vroegere meersen teruggegeven aan de Schelde zodat de rivier meer ruimte heeft. Via openingen in de bestaande dijk krijgt de rivier – in een afgebakend gebied – vrij spel. Deze ontpoldering levert een knap staaltje getijdennatuur op. Door eb en vloed opnieuw toe te laten, zal het gebied evolueren tot achtereenvolgens rietland en wilgenvloedbos. In deze biotoop voelen tal van eenden, maar ook meeuwen, ganzen en steltlopers zich thuis.

Meer info over de Cluster Kalkense Meersen vind je hier